DEVA Partisi Ankara Milletvekili İdris Şahin: “Faizin 22 günlük bütçe payı, çiftçinin bir yıllık desteğini geçiyor”

DEVA Partisi Ankara Milletvekili İdris Şahin, 19 Ekim 2026 tarihinde yaptığı yazılı açıklamada, 2027 yılı bütçe teklifinde faiz giderleri ile tarımsal desteklere ayrılan kaynaklar arasındaki farkı gündeme taşıdı. Faiz giderleri için öngörülen 3 trilyon 975 milyar liralık ödeneğin, tarımsal destek programlarına ayrılan 235 milyar liranın yaklaşık 17 katına ulaştığını belirten Şahin, bütçedeki kaynak dağılımını eleştirdi.

Şahin, faiz giderlerine ayrılan yıllık ödeneğin yalnızca 22 günlük ortalamasının yaklaşık 240 milyar liraya karşılık geldiğini ifade ederek, bu tutarın çiftçilere bir yıl boyunca sağlanması öngörülen tarımsal destek programı ödeneğini aştığını kaydetti.

“Faize Gelince Kesenin Ağzını Açıyor, Çiftçiye Gelince Kemer Sıkıyorsunuz”

2027 bütçe teklifindeki önceliklerin faiz ödemelerinden yana olduğunu savunan DEVA Partisi Ankara Milletvekili İdris Şahin, hükümetin tarım politikalarını eleştirerek şu ifadeleri kullandı:

“Faizin 22 günlük bütçe payı, çiftçinin bir yıllık desteğini geçiyor! 2027 bütçe teklifinde faiz giderleri için 3 trilyon 975 milyar lira öngörüyorsunuz. Tarımsal destek programlarına ayırdığınız para ise 235 milyar lira. Faize ayırdığınız yıllık ödeneğin yalnızca 22 günlük ortalaması yaklaşık 240 milyar lira ediyor. Yani sizin bütçenizde faizin 22 günü, çiftçinin bir yılından daha kıymetli.”

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın çiftçilere yönelik üretim çağrısını da hatırlatan Şahin, bütçedeki kaynak dağılımının bu çağrıyla örtüşmediğini savundu.

“Sonra Sayın Erdoğan çıkıp çiftçiye ‘Ekilmedik tek karış toprak bırakmayın’ diyor. Önce şu bütçeye bakın. Çiftçinin toprağındaki bir karışın hesabını soruyorsunuz da faize açtığınız bu uçsuz bucaksız alanın hesabını kim verecek? Faize gelince kesenin ağzını sonuna kadar açıyor, çiftçiye gelince kemer sıkıyorsunuz.”

Şahin, kamu kaynaklarının kullanımında tasarruf önceliklerinin yeniden belirlenmesi gerektiğini ifade ederek açıklamasını şöyle sürdürdü:

“Kemer sıkmayı çiftçiye değil, faize, israfa, fon vurgunlarının önünü kesmeye gelince yapsaydınız. Trilyonları faize çatır çatır ödüyorsunuz, sıra bu memleketin öz evladı olan çiftçiye gelince bütçe disiplini, tasarruf, imkân diyorsunuz. Kendi üreticinizi bu kadar küstürüp sonra ondan üretim seferberliği bekleyemezsiniz.”

“Tarım Kanunu'ndaki Yüzde 1'lik Destek Şartı Nasıl Karşılandı?”

Tarımsal desteklerin yasal dayanağına da değinen İdris Şahin, 5488 sayılı Tarım Kanunu'nda tarımsal destekler için bütçeden ayrılacak kaynağın gayrisafi millî hasılanın yüzde 1'inden az olamayacağının düzenlendiğini hatırlattı.

Şahin, Orta Vadeli Program'da 2027 yılı için öngörülen 111 trilyon 207 milyar liralık Gayrisafi Yurt İçi Hasıla (GSYH) tahminine işaret ederek, yasal destek yükümlülüğünün hangi hesaplamayla karşılandığının kamuoyuna açıklanmasını istedi.

“Üstelik çiftçiye yaptığınız bu muamele, kendi çıkardığınız kanunla da yan yana durmuyor. 5488 sayılı Tarım Kanunu, tarımsal destekler için bütçeden ayrılacak kaynağın gayrisafi milli hasılanın yüzde 1'inden az olamayacağını söylüyor. Kendi Orta Vadeli Programınızda 2027 için 111 trilyon 207 milyar liralık Gayrisafi Yurt İçi Hasıla öngörüyorsunuz.”

Kanunda kullanılan gayrisafi millî hasıla ile Orta Vadeli Program'daki gayrisafi yurt içi hasılanın farklı ekonomik göstergeler olduğunu vurgulayan Şahin, hükümete şu soruları yöneltti:

“Kanundaki GSMH ile OVP'deki GSYH'nin aynı gösterge olmadığını elbette biliyoruz. O zaman çıkın ve milletin önüne hesabı koyun. Kanundaki yüzde 1'i hangi milli gelir tahmini üzerinden hesapladınız, hangi bütçe kalemleriyle karşıladınız?”

“1 Trilyon 305 Milyar Liralık Tutarın Tamamı Doğrudan Çiftçi Desteği Değil”

Bütçede tarıma ayrıldığı belirtilen toplam kaynakların içeriğine de dikkat çeken Şahin, 1 trilyon 305 milyar liralık tutarın doğrudan tarımsal destek ödemelerinden oluşmadığını belirtti.

Söz konusu toplamın yatırımları, kredi desteklerini ve vergi harcamalarını da kapsadığını ifade eden Şahin, çiftçilere yönelik tarımsal destek programlarının 235 milyar liralık ödenekle sınırlı olduğunu dile getirdi.

“Bir de 1 trilyon 305 milyar liralık dev bir tarım desteği varmış gibi rakamı büyütüp anlatıyorsunuz. O toplamın içinde yatırımlar da var, kredi destekleri de var, vergi harcamaları da. Çiftçinin tarımsal destek programlarından alacağı ödenek ise 235 milyar lira. Faize ayırdığınız para bunun yaklaşık 17 katı.”

Şahin, faiz ödemeleri ile tarımsal destekler arasındaki farkın bütçedeki öncelikleri ortaya koyduğunu savunarak, “Bu bütçenin kimi öncelediğini görmek için uzun uzun düşünmeye gerek yok. Faizle çiftçiyi yan yana koyunca bütün hikâye ortaya çıkıyor.” dedi.

“Tarımsal Girdi Maliyetleri Bir Yılda Yüzde 30,28 Arttı”

Üreticilerin karşı karşıya kaldığı ekonomik koşullara da değinen DEVA Partisi Ankara Milletvekili İdris Şahin, Türkiye İstatistik Kurumu'nun (TÜİK) 19 Ekim 2026 tarihinde açıkladığı ağustos ayı Tarımsal Girdi Fiyat Endeksi (Tarım-GFE) verilerini değerlendirdi.

Şahin, açıklanan verilere göre tarımsal girdi fiyatlarının yıllık yüzde 30,28 arttığını, enerji ve yağlayıcı fiyatlarında ise aylık yüzde 9,58, yıllık yüzde 43,14 artış yaşandığını aktardı.

Üretim maliyetlerindeki yükselişe karşılık tarım ürünlerinin üretici fiyatlarında gerileme yaşandığını belirten Şahin, ağustos ayında yüzde 0,93, eylül ayında ise yüzde 1,99 oranında düşüş kaydedildiğini ifade etti.

“Çiftçi zaten tarlada neyle mücadele ettiğini biliyor. TÜİK'in bugün açıkladığı ağustos ayı Tarım-GFE verilerine göre tarımsal girdiler bir yılda yüzde 30,28 pahalandı. Enerji ve yağlayıcı fiyatları yalnızca bir ayda yüzde 9,58, yıllık yüzde 43,14 arttı. Buna karşılık çiftçinin sattığı tarım ürünlerinin üretici fiyatları ağustosta yüzde 0,93, eylülde yüzde 1,99 geriledi. Yani üretmek pahalılaşıyor, ürün para etmiyor.”

“Tarlayı Boş Bırakan Çiftçi Değil, Çiftçinin Cebini Boş Bırakan Politikadır”

Artan mazot, gübre ve enerji maliyetlerinin üreticilerin üzerindeki ekonomik baskıyı artırdığını belirten İdris Şahin, çiftçilerden daha fazla üretim beklenirken üretim şartlarının da iyileştirilmesi gerektiğini söyledi.

Şahin, üretim maliyetlerinin çiftçiler tarafından karşılandığını ve tarımsal üretimin bütün risklerinin üreticinin üzerinde kaldığını savunarak şu ifadeleri kullandı:

“Mazotu çiftçi alıyor, gübreyi çiftçi alıyor, borca çiftçi giriyor, riski çiftçi taşıyor. Siz yalnızca ‘daha çok üret’ diyorsunuz. O traktörün deposunu siz mi dolduruyorsunuz? Bu memleketin çiftçisi üretmekten kaçmıyor. Siz onu üretmekten soğutuyorsunuz.”

Tarımsal üretimde yaşanan sorunların yalnızca çiftçilerin tercihleriyle açıklanamayacağını belirten Şahin, mevcut bütçe ve tarım politikalarının üreticilerin ekonomik koşullarını ağırlaştırdığını ileri sürdü.

“Tarlayı boş bırakan çiftçi değil, çiftçinin cebini boş bırakan bu tarım ve bütçe politikasıdır. Bir taraftan her maliyeti üreticinin sırtına yükleyip diğer taraftan ‘neden ekmiyorsun’ diye hesap soramazsınız. Kendi milli üreticinizi üvey evlat yerine koyup faiz düzenini başköşeye oturtursanız, yarın boş kalan tarlanın hesabını da dönüp çiftçiden isteyemezsiniz.”

“Çiftçiye Gelince Kemer, Faize Gelince Kasa Açılıyorsa Bunun Adı Tercihtir”

2027 bütçe teklifinin tarımsal üretimi destekleme açısından yeniden değerlendirilmesi gerektiğini savunan Şahin, faiz giderleri ile çiftçilere ayrılan kaynaklar arasındaki farkın siyasi ve ekonomik bir tercih olduğunu ifade etti.

DEVA Partisi Ankara Milletvekili İdris Şahin, açıklamasını şu sözlerle tamamladı:

“Çiftçiye gelince kemer, faize gelince kasa açılıyorsa bunun adı mecburiyet değil, tercihtir. Ve sizin 2027 bütçenizde bu tercih bütün çıplaklığıyla ortadadır. Bu memleketin öz evladını küstürerek milli üretimden söz edemezsiniz.”