DEVA Partisi Genel Başkan Yardımcısı Sadullah Kısacık: “Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı verimlilik misyonundan uzaklaşıyor”

DEVA Partisi Genel Başkan Yardımcısı, Adana Milletvekili ve TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu Üyesi Sadullah Kısacık, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığının 2027 yılı bütçesinin görüşüldüğü TBMM Plan ve Bütçe Komisyonunda, bakanlık bütçesindeki artışa karşın sanayiye yönelik performans hedeflerinin düşürülmesini ve verimlilik çalışmalarına ayrılan kaynakların yetersizliğini gündeme getirdi.

Sanayi politikalarının yalnızca yatırım ve teşvik dağıtımıyla sınırlı kalmaması gerektiğini vurgulayan Kısacık, “Sanayi misyonu sadece teşvik vermek değil, aynı zamanda verimliliği de artırmaktır.” ifadelerini kullandı.

Kısacık, tekstil sektörüne verilen desteklerin istihdam üzerindeki etkilerinin ve Sanayi ve Teknoloji Bakanlığının hazırladığı etki değerlendirme raporlarının da sorgulanması gerektiğini belirtti.

“Bakanlığın Bütçesi Fon Vurgunun Üçte Biri Kadar”

TBMM Plan ve Bütçe Komisyonunda Sanayi ve Teknoloji Bakanlığının bütçesine ilişkin değerlendirmelerde bulunan Kısacık, kamu kaynaklarının büyüklüğü ile sanayi ve teknoloji alanında ulaşılması hedeflenen sonuçlar arasında karşılaştırma yaptı.

16-17 Eylül tarihlerinde ortaya çıktığını belirttiği fon vurgunun ekonomiye doğrudan etkisinin 800 milyar lira olduğunu ileri süren Kısacık, bakanlık bütçesine ilişkin şu ifadeleri kullandı:

“2026 yılına yüzde 40 artışla bakanlık bütçesi 248 milyar 830 milyon TL olarak öngörülüyor. 16-17 Eylül'de patlak veren ve ekonomimize ağır yara açan fon vurgunu krizinin doğrudan etkisi 800 milyar TL. 800 milyarın yalnızca üçte birini bakanlığın bütçesi olarak görüşüyoruz. Bu miktarda bir kaynak ile ülkemizin sanayi ve teknolojisinin hedeflerini gerçekleştirip verimliliği artırmayı görüşüyoruz.”

“Bütçe Artarken Performans Hedefleri Neden Düşüyor?”

Bakanlığın bütçesinde artış öngörülmesine rağmen bazı performans göstergelerinde gerileme yaşandığını ifade eden Kısacık, hedeflerdeki değişikliklere dikkat çekti.

Kısacık, Cazibe Merkezleri Programı kapsamında desteklenecek proje sayısının 166'dan 154'e düşürüldüğünü, Teknoloji Hamlesi Programı kapsamında 2025 yılında desteklenen 73 projeye karşılık 2027 yılı hedefinin 60 proje olarak belirlendiğini söyledi.

Sanayi siciline kaydedilen işletme sayısının 2025 yılında 10 bin 877 olarak gerçekleştiğini hatırlatan Kısacık, 2027 yılı hedefinin ise 10 bin 100 işletme olarak belirlendiğini kaydetti.

Performans hedeflerindeki düşüşün gerekçesini soran Kısacık, Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır'a şu soruları yöneltti:

“Bakanlığın bütçesi artarken performans hedeflerinin düşürülmesinin amacı nedir? Sanayide bir küçülme mi bekliyorsunuz?”

“Tekstilde İstihdamı Yerinde Tutmak Başarı Olarak Sunulmamalı”

Sanayiye ayrılan kaynakların artırılmasına rağmen uygulanan destek politikalarının ekonomik sonuçlarının yeterince değerlendirilmediğini savunan Kısacık, tekstil sektörüne yönelik teşvikleri gündeme taşıdı.

Bakanlığın bütçe sunumunda tekstil sektöründeki istihdamın korunduğuna ilişkin açıklamalara değinen Kısacık, kamu kaynaklarıyla sağlanan desteklerin yalnızca mevcut istihdamı korumakla sınırlı kalmaması gerektiğini belirtti.

Kısacık, tekstil sektöründeki destek politikalarına ilişkin değerlendirmesinde şunları söyledi:

“Bütçe sunumunda ‘Tekstil sektöründe istihdamı yüzde 100 koruduk’ diyerek tekstil sektörüne verilen desteklerin artırıldığı anlatılmış. Ekonomide bir alana ayrılan kaynak artırıldığında bu alandan marjinal bir fayda sağlanması şartı vardır. Ama sizin marjinal fayda şartınız istihdamı korumak. Tekstile bu kadar para harcıyoruz ama sadece istihdamı koruyoruz. Demek ki tekstil sektörünün durumu bu kadar kötü.”

Tekstil sektörüne aktarılan kaynakların ekonomik karşılığının ortaya konulmasını isteyen Kısacık, teşviklerin mevcut istihdamı korumanın ötesinde ne ölçüde ilave fayda sağladığının değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.

“132 Milyarlık Sanayi Programında Verimliliğe Sadece 704 Milyon Ayrılmış”

Sanayi ve Teknoloji Bakanlığının temel görevlerinden birinin sanayide verimliliği artırmak olduğunu vurgulayan Kısacık, bakanlığın bu alandaki çalışmalarına ve bütçe tercihlerine eleştiriler yöneltti.

Bakanlığın geçmişte verimlilik konusunda önemli çalışmalar yürüttüğünü hatırlatan Kısacık, dijital kütüphanede yer alan yayınların büyük bölümünün verimlilik üzerine hazırlandığını belirtti.

Kısacık, bakanlığın sanayi politikalarında verimlilik hedefinin geri planda kaldığını savunarak şu ifadeleri kullandı:

“Sanayi ve Teknoloji Bakanlığının faaliyetlerinden biri aslında verimlilik. Hatta dijital kütüphanenize baktığınız zaman, orada yayınların çoğunun verimlilik üzerine olduğunu görürüz. Bu çalışmalar iş, metot ve zaman etüdü açısından endüstri mühendisliği alanına önemli katkılar sunardı. Ama şimdi bakanlığın misyonunda verimlilik meselesinin unutulduğunu görüyoruz.”

Bakanlığın teşvik ve kaynak dağıtımına ağırlık verdiğini ileri süren Kısacık, verimlilik çalışmalarının bütçedeki konumunu da eleştirdi.

“Sanayide verimliliği artırmak misyonuyla kurulmuş olan bir bakanlık gittikçe işin kolayına kaçıp para dağıtan bir kurum hâline gelmiş. Verimlilik bakanlık bütçesinin en son kalemlerine atılmış.”

Verimlilik alt programına ayrılan kaynağın büyüklüğüne dikkat çeken Kısacık, 132 milyar liralık sanayi programı içerisinde verimliliğe yalnızca 704 milyon lira ayrıldığını ve bu tutarın toplam programın yüzde 0,53'üne karşılık geldiğini belirtti.

Kısacık, ayrılan kaynağın sanayinin verimlilik ihtiyacını karşılamada yetersiz olduğunu savunarak şu soruyu yöneltti:

“132 milyarlık programda verimliliğe sadece 704 milyon ayrılmış. Bu kadar az kaynak ayırmakla, ilgili altyapıya AR-GE teşviki veya yeni makine teşviki sağlamakla mı verimliliği artıracağız?”

Sanayide verimlilik artışının yalnızca yeni yatırımların ve teknolojik altyapının desteklenmesiyle sınırlı olmadığını ifade eden Kısacık, verimlilik çalışmalarının bakanlık politikalarında daha fazla yer bulması gerektiğini kaydetti.

“Milyarlarca Liralık Teşviklerin Etkisi 9-10 Sayfalık Raporlarla mı Ölçülüyor?”

Sanayi ve Teknoloji Bakanlığının hazırladığı etki değerlendirme raporlarını da eleştiren Kısacık, sanayiye aktarılan milyarlarca liralık yatırım ve teşvikin ekonomik sonuçlarının kapsamlı biçimde analiz edilmesi gerektiğini söyledi.

Bakanlığın bütçe sunumlarında dağıtılan kaynak miktarlarına ve gerçekleştirilen faaliyet sayılarına yer verildiğini belirten Kısacık, bu faaliyetlerin ekonomik ve sektörel etkilerinin yeterince ortaya konulmadığını savundu.

Kısacık, etki değerlendirme raporlarına ilişkin eleştirisini şu sözlerle dile getirdi:

“Bütçe sunumunda dağıtılan para miktarları, yapılan işlerin sayısı var. Ama bu işlerin sonucunda ne olduğu, yatırımların ve teşviklerin etkilerinin sağlıklı analizleri yok. Hepsi birbirinin aynısı 9-10 sayfalık raporlar.”

“Teşviklerin Gerçek Etkisi Ortaya Konulmalı”

Kamu kaynaklarının etkin kullanımının yalnızca yapılan harcamaların büyüklüğüyle değerlendirilemeyeceğine işaret eden Kısacık, sanayi desteklerinin üretim, istihdam ve verimlilik üzerindeki etkilerinin ölçülmesinin önemini vurguladı.

Yatırım ve teşvik politikalarının sonuçlarının daha sağlıklı değerlendirilmesi gerektiğini belirten Kısacık, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığının etki analizi alanındaki insan kaynağının güçlendirilmesini ve gerekli uzman kadroların oluşturulmasını önerdi.

Kısacık, sanayi politikalarında teşvik miktarlarının yanı sıra sağlanan ekonomik faydanın da esas alınması gerektiğini belirterek verimlilik hedeflerinin bakanlığın bütçe ve faaliyetlerinde daha güçlü biçimde yer bulması çağrısında bulundu.